1960’ lı yılların sonunda ortaya çıkan bu yöntem endirekt ve yaratıcı problem çözme yöntemidir. Edward De Bono’ ya göre iki farklı düşünme biçimi vardır; birincisi dikey düşünme, diğeri yanal düşünmedir. Dikey düşünme geleneksel mantıksal düşünme sürecini tanımlar ve problemden yola çıkarak adım adım ilerlemeye dayanır. Yanal düşünme ise doğru yanıtı bulmakla değil, yeni bir fikir bulmakla ilgilenir. Amaç çözmenin ötesinde yeni bir şey keşfetmektir. Başladığı kavramla çözüme kadar ilerleyen Dikey Düşünme gittikçe derinleşen bir kuyu açmak gibidir; bir soruna çözüm geliştirmeden önce farklı yönlerden bakmayı keşfeden Yanal Düşünme ise farklı yerlerde birden fazla kuyu açmak gibidir.
Bir matematik öğretmeni düşünün: Öğrencilerine aynı problemi çözmek için farklı çözüm yöntemlerini öğreten ve öğrenciler arasında çok sevilmeyen. Bu öğretmenin sınavlarda uyguladığı çok farklı bir değerlendirme yöntemi bulunmaktadır. Sınavda sorduğu soruyu en çok kullanılan yöntemle çözen öğrenciler cevabın doğru olması halinde bile kalırken, en farklı ve eşsiz yöntemle çözenler yüksek puan kazanmaktadır. Sevilmemesine şaşmamalı insanı yeni yöntemler üretmeye zorlayan bir yöntem bu. Kendi eğitim hayatımı düşündüm de hiç böyle bir hocam olmadı:)
Yanal düşünme liderlik gibi bir şey olmadığı gibi ve insanın genlerinde doğuştan var olan bir yetenek değildir, bolca pratik yaparak yanal düşünme yeteneklerinizi geliştirebilirsiniz. Kişisel ve iş hayatınızda yaptığınız işlere alternatif çözümler geliştirerek idman yapabilirsiniz. Bu çalışmalar uzun vadede yanal düşünme yöntemini yaşamanıza adapte etmeyi kolaylaştıracaktır.
Açıkinovasyon.com’ da yaptığımız çalışmalarda amacımız farklı bir pencereden bakmak ve yeni çözümler geliştirmek; bilinen ve herkesin düşündüğü değil eşsiz ve yenilikçi olan yaklaşımlar üretebilmek. Gerek gündelik yaşamınızda karşılaştığınız problemleri çözerken gerekse yaptığımız inovasyon çalışmalarında bu yöntemi kullanabilirsiniz.
“ Aynı yeri daha derin kazarak farklı yerlerde çukur açamazsınız ”
Şimdi sizi soruları çözerek yanal düşünme durumunuzu test etmeye davet ediyorum, bakalım siz sınırlarınızı kaldırarak çözüm üretebilecek misiniz?
Öncelikle üstte yer alan sorular üzerinde düşünün sonrasında alttaki cevaplarla kontrol edin.
